Meer bereidheid discriminatie te melden

Voor het tweede jaar op rij is het aantal meldingen van discriminatie in Amersfoort fors toegenomen. Het afgelopen jaar steeg het aantal meldingen van 180 in 2024, naar 366 in 2025. Dat blijkt uit de jaarlijkse discriminatiecijfers die Discriminatie.nl Provincie Utrecht (DPU) in opdracht van de gemeenten jaarlijks bekendmaakt.

Amersfoort is een Inclusieve Stad waar iedereen zich thuis en veilig moet voelen en waar geen ruimte is voor racisme en discriminatie. Inwoners die toch discriminatie ervaren, kunnen dit melden bij de antidiscriminatievoorziening Discriminatie.nl Provincie Utrecht. Het aantal meldingen van discriminatie is in één jaar tijd meer dan verdubbeld. In 2024 was er nog een stijging van 78%.

Als gemeente nemen wij stelling tegen discriminatie. Het uitsluiten, anders behandelen of wegzetten van hele groepen mensen is onacceptabel. De cijfers tonen aan dat inwoners steeds beter de weg vinden naar het meldpunt. Bijvoorbeeld met meldingen over discriminerende cartoons of uitlatingen op social media waar de toon vaak hard en negatief is. Mensen accepteren discriminatie en racisme dit niet meer, gaan het gesprek hierover aan en melden het vaker. Ik ben hier blij mee, want we moeten voorkomen dat discriminerende taal in het publieke debat als steeds normaler wordt gezien.

Micheline Paffen
Wethouder Inclusie en Diversiteit

De cijfers 

Het afgelopen jaar maakten 366 Amersfoorters een melding bij Discriminatie.nl. Ook in 2025 ervaart men vaker dan voorgaande jaren discriminatie op basis van godsdienst, handicap en geslacht. Discriminatie op basis van godsdienst komt het meest voor in Amersfoort. In 2025 werden daar 215 meldingen van gedaan, waarvan 213 meldingen van anti-moslim discriminatie. In 2024 waren er 23 inwoners die hier een melding van maakten.  

Verklaring stijging

De stijging van het aantal meldingen laat enerzijds zien dat meer inwoners de weg kunnen vinden naar meldpunt Discriminatie.nl. De stijging in het aantal meldingen is daarnaast deels te verklaren door drie geclusterde meldingen, waarbij meerdere mensen afzonderlijk hetzelfde incident melden. Dit ging onder meer om een afbeelding van twee vrouwen op social media die Geert Wilders plaatste in aanloop naar de landelijke verkiezingen. 202 inwoners van Amersfoort deelden hun zorgen over dit bericht.

Begin november 2025 was het onrustig in Amersfoort vanwege het voornemen om één of meer asielzoekerscentra te openen. Het plan leidde ertoe dat men zich negatief en stigmatiserend uitliet, onder andere op de sociale media. Er werden 27 meldingen over dergelijke beledigingen gedaan; één melding kan meerdere discriminatiegronden bevatten. 26 keer op de discriminatiegrond herkomst/huidskleur, 2 keer op moslimdiscriminatie en 1 keer op seksuele gerichtheid. Ook werd er melding gedaan van de een verworpen interne motie van de SGP over de deelname van vrouwen aan politieke of bestuurlijke functies. Hierover deden 13 inwoners van Amersfoort een melding.  

Aanpak Amersfoort 

In Amersfoort is geen plaats voor discriminatie, racisme of uitsluiting in welke vorm dan ook. De afgelopen jaren is er doelgericht geïnvesteerd in het versterken van de anti-discriminatie voorziening en het vergroten van de bekendheid ervan onder inwoners. Daarnaast zijn er gerichte bewustwordingscampagnes gevoerd en is er geïnvesteerd in  samenwerking met gemeenschappen in de stad. Ook is langdurig gebouwd aan sterke netwerken met professionals binnen het sociale domein en in de wijken. 

Op diverse werkvelden en projecten wordt gewerkt aan de preventie van discriminatie. Uit onderzoek blijkt dat activiteiten die inzetten op inleving, empathie, ontmoeting en bewustwording effectief zijn in het voorkomen van discriminatie. Onze anti discriminatieagenda sluit hier bewust op aan en vormt de basis voor alle activiteiten.  Zo wordt ontmoeting bevordert tijdens het Diversiteitsfestival, is er met het onderwijs een aanpak van stagediscriminatie, wordt het slavernijverleden van Amersfoort onderzocht en maakt de gemeente onderdeel uit van de Veilige Steden Aanpak.

Nieuwe integrale Inclusieagenda

De stijging van het aantal meldingen maakt de aandacht voor het voorkomen en tegengaan van discriminatie en het stimuleren van inwoners om melding te doen nog dringender. Daarom onderzoekt de gemeente welke maatregelen de afgelopen jaren succesvol zijn geweest. In 2026 blijft Amersfoort zich inzetten voor een inclusieve stad waar iedereen zich thuis voelt en zichzelf kan zijn. Ongeacht godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, lhbtiqa+, handicap, ras of geloof. Aan de hand van meerdere stadsgesprekken stelt de gemeente een nieuwe integrale en intersectionele Inclusieagenda op. Daarnaast is de gemeente in gesprek met de moslimgemeenschap en wordt er een plan opgesteld om moslimdiscriminatie aan te pakken.