Kansen voor aardwarmte in regio Amersfoort
In de buurt van Amersfoort kan waarschijnlijk warmte uit de aarde worden gehaald om huizen en gebouwen mee te verwarmen. Dat noemen we aardwarmte of geothermie. Niet overal in Nederland is de grond geschikt om aardwarmte omhoog te halen. Het afgelopen jaar werden er twee onderzoeken gedaan naar de kansen voor aardwarmte in de provincie Utrecht en de regio Amersfoort. Daar komt uit naar voren dat er kansen liggen.
Wat is aardwarmte en waar gebruik je het voor?
In de Nederlandse ondergrond zit warm water opgeslagen in zand- en kalksteenlagen. Hoe dieper je gaat, hoe warmer het wordt. Met iedere kilometer die je de diepte in gaat, stijgt de temperatuur ongeveer 30 ̊°C. Op 2 tot 3 kilometer diepte zit dus water van 60 tot 90 ̊°C. De energie die in dit warme water zit, noemen we aardwarmte of geothermie. Het verschil met het winnen van aardgas is dat het geen materie onttrekt; je gebruikt het warme water en het afgekoelde water gaat weer terug in de bodemlaag.
Aardwarmte kun je gebruiken voor een warmtenet. Het warme water uit de grond gebruik je om het water in het warmtenet op te warmen. Het warmtenet vervoert dat warme water naar huizen, bedrijven en andere gebouwen voor de verwarming en warm water. Aardwarmte is een duurzame bron voor een warmtenet. Op dit moment worden de warmtenetten in Amersfoort verwarmd door biomassa. Daar willen we in de toekomst graag van af.
Waar zitten de kansen?
Op basis van nieuwe boringen en onderzoek naar oudere gegevens over de ondergrond, is door twee onderzoeksbureaus gekeken waar aardwarmte goed kan worden gebruikt en waar dit past bij de warmtevraag. De warmtevraag is heel belangrijk, want de warmte die je uit de bodem haalt, moet je meteen kunnen gebruiken. Je kunt dit niet opslaan. De resultaten laten zien dat vooral in een gebied dat van Baarn via Soest, het zuiden van Amersfoort en Leusden richting Woudenberg loopt kansen liggen voor aardwarmte. In deze strook ligt de warmtepotentie meestal tussen de 5 en 10 MWth (megawatt thermisch), met temperaturen van ongeveer 40 tot 70 graden. Dat is warm genoeg voor een warmtenet. Door onderzoeksboringen in Ede, De Bilt en Amsterdam is de kennis over deze gebieden de afgelopen jaren betrouwbaarder geworden. We weten nu bijvoorbeeld dat de aardlagen die het meest kansrijk zijn, de ‘Formatie van Slochteren’ en de ‘Formatie van Breda’ zijn. In dit nieuwsbericht van Bureau Regio Amersfoort staat hier meer informatie over: Kansen voor aardwarmte in regio Amersfoort in beeld gebracht – Regio Amersfoort
De grootste kansen voor aardwarmte verschillen per gemeente. In het zuidwesten van Amersfoort en rond Soest zijn de omstandigheden het meest gunstig, omdat de warmtevraag hoog is en er voldoende winbare warmte in de aarde lijkt te zitten. Ook het bestaande warmtenet in Amersfoort helpt hierbij mee.
Hoe nu verder?
De onderzoeken die nu zijn gedaan geven aan dat er kansen liggen voor regio Amersfoort. De volgende stap is lokaal seismisch onderzoek. Dat is onderzoek met geluidsgolven. Dat onderzoek wordt gedaan door het SCAN-programma en zal naar verwachting eind 2026 of begin 2027 plaatsvinden.
Verder werken we veel samen met onze buurgemeenten, zoals Leusden en Soest. Dat is belangrijk, want samen hebben we voldoende gebouwen die moeten worden verwarmd.
Voorlopig neemt Gemeente Amersfoort nog geen besluiten over of we wel of niet gaan boren naar aardwarmte. We wachten eerst af wat er uit de volgende fase van het onderzoek komt. Op de pagina Duurzame warmte uit de ondergrond lees je alles over aardwarmte in Amersfoort.
De volledige studies van Provincie Utrecht en Bureau Regio Amersfoort zijn beschikbaar via onderstaande links. Let op: dit zijn rapporten van specialistische onderzoeksbureaus en bevatten gedetailleerde geologische informatie. Ze zijn niet makkelijk te lezen: