Gebiedssamenwerking van Amersfoort tot Zeist
Algemeen
De Utrechtse Heuvelrug tussen Amersfoort en Zeist (A-Z) is een bijzonder en waardevol gebied. Mensen komen hier graag om te wandelen, fietsen en te genieten van rust en ruimte. Het gebied is volop in beweging: extremer weer zorgt voor veranderingen in de natuur en de grondwaterstand, de vraag naar woon- en werkruimte neemt toe. En om ons land veilig te houden is er meer ruimte nodig op kazernes en oefenterreinen. Daarom is het belangrijk om alle wensen en belangen in dit gebied zo goed mogelijk een plek te geven.
Waarom samenwerken?
De Provincie Utrecht, de gemeenten Amersfoort, Leusden, Soest en Zeist, Waterschap Vallei en Veluwe, Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden en het ministerie van Defensie hebben een samenwerkingsovereenkomst gesloten om dat voor elkaar te krijgen. Dit omdat alle partijen verantwoordelijk zijn voor één of meerdere thema’s die aandacht vragen in het gebied. De provincie gaat bijvoorbeeld over natuur, de waterschappen over drinkwater en het gebied overlapt het grondgebied van meerdere gemeenten.
Onderzoek
In 2025 hebben de samenwerkende partijen een onderzoek gedaan naar hoe natuur, wonen, werken, water, recreatie en ruimte voor defensie in dit bijzondere gebied samen kunnen komen. De uitkomsten staan in het Gebiedsperspectief Amersfoort tot Zeist. Het laat zien hoe Defensie kan groeien, hoe we de natuur kunnen versterken en waarom we zorgvuldig moeten omgaan met het water in de bodem. Het Gebiedsperspectief is daarmee een basis voor toekomstige plannen in het gebied.
Planning
De provincie, gemeenten, waterschappen en Defensie gebruiken de uitkomst van het onderzoek om samen verder te werken en afspraken te maken over beleid. Op 13 februari 2026 hebben de partijen hiervoor afspraken vastgelegd in een gezamenlijk bestuursakkoord en drie clusteroveereenkomsten voor de deelgebieden.
Voor Amersfoort is het belangrijk dat natuur, verkeer, defensieterreinen en recreatie goed met elkaar verbonden zijn. In deelgebied midden heeft het samenbrengen van de kazernes in Soesterberg invloed op de recreatie in en rond Amersfoort. Het sluiten van het Zeisterspoor kan de natuur versterken, maar dan is wel een nieuwe route nodig voor wandelaars en fietsers. We kijken daarbij ook naar mogelijke verbeteringen van fiets- en wandelverbindingen tussen Amersfoort en de heuvelrug. In deelgebied oost werken we samen om de ontwikkeling van de Bernhardkazerne te laten passen bij natuur, cultuur en verkeer. Door het hele gebied loopt de Wegh der Weegen, een belangrijke cultuurhistorische weg die we met zorg benaderen.
Planning
Recreatieve routes
We brengen eerst in beeld welke plannen, onderzoeken en ideeën er al zijn voor de recreatieve routes in het gebied. Daarbij kijken we naar mogelijke verbeteringen van fiets- en wandelverbindingen.
Als duidelijk is welke maatregelen kansrijk zijn, werken we deze samen met de omgeving verder uit. Naar verwachting start dit participatietraject in 2027.
Vernieuwing van de Bernhardkazerne
Kijk voor een planning en het participatietraject op de website van het Rijksvastgoedbedrijf.
Contact
Heb je vragen? Stuur een e-mail naar heuvelrug@amersfoort.nl of neem contact op via telefoonnummer 14 033.
