Fietspad Hertekop

1.1.1 Inleiding

De aansluiting van de provinciale weg N226/Arnhemseweg op de A28 (tussen Amersfoort en Leusden) hierna genoemd 'de Hertekop' wordt opnieuw ingericht.
De reconstructie van de provinciale weg vindt plaats op het grondgebied van zowel Amersfoort als Leusden waarbij de provincie Utrecht initiatiefnemer is.
Bij de Hertekop doen zich namelijk verschillende problemen voor met de doorstroming van het autoverkeer: een zware belasting van de Dodeweg, in de ochtendspits lange wachtrijen op de N226/Arnhemseweg aan de Leusdense kant voor verkeer in noordelijke richting en in de avondspits lange wachtrijen op de afrit van de A28/N221 bij de aansluiting op de Dodeweg. Als in Amersfoort de Kersenbaan is gerealiseerd ontstaan er zonder maatregelen echter ook lange wachtrijen aan de Amersfoortse zijde van het kruispunt. Om deze problemen op te lossen en voor langere tijd een goede bereikbaarheid te houden van dit knooppunt is een reconstructie van het kruispunt nodig.

De reconstructie van het kruispunt betreft grofweg:

• het verplaatsen en verlengen van rijstroken, waaronder het aanleggen van onderhavige vrijliggende fietspad welke met dit wijzigingsplan "Fietspad Hertekop" wordt bewerktstelligd (zie verbeelding hieronder);
• het aanleggen van extra rijstroken;
• het vervangen van de verkeerslichten door een duurzaam veilige variant die zowel de doorstroming als de verkeersveiligheid ten goede komt;
• de aanleg van een fietstunnel onder het kruispunt waardoor de drukke fietsroute tussen de Lockhorsterweg en de Dodeweg een stuk veiliger wordt.

Voor realisering van de reconstructie is er een splitsing gemaakt in een Amersfoorts deel en het Leusdens deel. Het Leusdense deel wordt naar verwachting in de periode 2016-2018 gerealiseerd inclusief de daarvoor benodigde bestemmingsprocedures.
Voor het Amersfoortse deel is voorliggend wijzigingsplan nodig om de aanleg van een vrijliggend (tweerichtingen) fietspad te kunnen realiseren op de daartoe gewenste locatie.

1.1.2 Fietspad

Het vrijliggende (tweerichting) fietspad aan de oostzijde langs de Arnhemseweg wordt als gevolg van de aanpassingen aan de weg voor een groot deel in oostelijke richting verschoven. De Monumentencommissie heeft bovendien zich uitgesproken voor het realiseren van een laanbeplanting aan weerszijden van de Arnhemseweg. De bomenrij welke gewenst is aan de zuidkant is ook wenselijk aan de noordkant van de weg.
In de plannen was aanvankelijk tussen de rijweg en het fietspad onvoldoende afstand om bomen te kunnen planten. De 2 meter brede tussenberm zal 5 meter moeten zijn. Om dit alsnog te kunnen realiseren is in het inmiddels onherroepelijke bestemmingsplan Aansluiting Hertekop een wijzigingsbevoegdheid opgenomen op een gedeelte van de strook langs de Arnhemseweg met de bestemming 'Bos' en de bestemming 'Maatschappelijk' met de functieaanduiding volkstuin. In artikel 12 van genoemd bestemmingsplan is bepaald dat burgemeester en wethouders genoemde bestemmingen kunnen gewijzigen in de bestemming 'Verkeer-Verblijfsgebied' ten behoeve van het realiseren van een fietspad zodra de aankoop van de gronden door de provincie gereed is.
Inmiddels heeft de provincie de betreffende gronden aangekocht en kan gebruik gemaakt worden van de wijzigingsbevoegdheid. Het voorliggende wijzigingsplan 'Fietspad Hertekop' maakt het dus mogelijk om het fietspad te realiseren met voldoende tussenruimte om een bomenrij te planten.

1.1.3 Inhoud

Dit wijzigingsplan bestaat uit drie onderdelen. Een toelichting, regels en een verbeelding. De toelichting is bedoeld om het plan te verduidelijken en vormt de onderbouwing van de bestemmingswijziging. De regels en de verbeelding vormen de juridisch bindende gedeelten van dit wijzigingsplan. Op de verbeelding wordt het plangebied met de precieze bestemming aangegeven. Bij een bestemming behoren regels zoals in dit geval die van 'Verkeer- Verblijfsgebied'.

1.4.1 Water

Voor voorliggend bestemmingsplan welke in omvang zeer beperkt is geldt dat de waterhuishouding in tact moet blijven.

1.4.2 Luchtkwaliteit

Binnen het plangebied worden geen functies mogelijk gemaakt waar mensen verblijven. Ook biedt het bestemmingsplan geen ruimte voor extra verkeersaantrekkende bestemmingen. De luchtkwaliteit verslechtert dus niet door het plan. Onderzoek naar de luchtkwaliteit kan in het kader van dit bestemmingsplan daarom achterwege blijven.

Uit de monitoringstool (zie www.nsl-monitoring.nl) blijkt bovendien dat in de omgeving van het plangebied wordt voldaan aan de grenswaarden voor fijn stof en stikstofoxide.

1.4.3 Externe veiligheid

Binnen het plangebied zijn geen kwetsbare of beperkt kwetsbare functies aanwezig en deze worden ook niet mogelijk gemaakt. Ook vinden binnen het plangebied geen activiteiten met gevaarlijke stoffen plaats. Daarom levert externe veiligheid geen belemmering op voor dit plan.

1.4.4 Bodem

Geconcludeerd wordt dat de kwaliteit van de bodem geen belemmering vormt voor het beoogde gebruik.

1.4.5 Geluid

De Wet geluidhinder is niet van toepassing op dit bestemmingsplan, aangezien geen geluidgevoelige objecten mogelijk gemaakt worden en geen (spoor-) wegen mogelijk gemaakt worden. Tot het plan behoort wel de verlegging van het fietspad in oostelijke richting. In het kader van goede ruimtelijke ordening kan daarmee het geluid van brommers en scooters een aandachtspunt zijn. De verlegging in oostelijke richting betekent echter dat het fietspad verder weg komt te liggen van de woningen in de omgeving, die zich aan de westzijde van de Arnhemseweg bevinden. Dit zal dus geen verhoging van de geluidbelasting op deze woningen tot gevolg hebben.

1.4.6 Duurzaamheid

Er worden geen bouwmogelijkheden opgenomen in voorliggend bestemmingsplan.

1.4.7 Flora en Fauna / ecologie

Gebiedsbescherming in relatie tot het plangebied

Door het Bureau Waardenburg bv is een onderzoek uitgevoerd in het kader van een 'Nee, tenzij'-toets en toetsing aan de Boswet.
De belangrijkste bevindingen die betrekking hebben op het plangebied worden samengevat weergegeven. Het volledige rapport 'Natuurtoets verbreding N226 ten noorden van Rijksweg A28, Amersfoort, Toetsing in het kader van de Flora- en faunawet en de Ecologische Hoofdstructuur' d.d. 5 maart 2014, is als bijlage bij de toelichting van het bestemmingsplan Aansluiting Hertekop gevoegd.

EHS
Als gevolg van de verbreding van de Arnhemsweg en reconstructie van het kruispunt zijn op een aantal aspecten negatieve effecten te verwachten. Als gevolg van het kappen van een deel van het bosgebied is sprake van areaalaantasting van de EHS. Dit betreft een areaalverlies van ongeveer 0,18 hectare. Deze areaalsaantasting wordt als niet significant beschouwd.

Mitigerende maatregelen
Om de negatieve effecten als gevolg van realisatie van het project te beperken, worden mitigerende maatregelen getroffen. De maatregelen voorkomen aantasting van wezenlijke waarden en kenmerken van de EHS. De te treffen maatregelen worden in bovengenoemd rapport globaal toegelicht en worden door de Provincie Utrecht nader uitgewerkt.

Boswet
De Boswet is niet van toepassing, de kap valt onder de gemeentelijke kapverordening zoals opgenomen in de APV.

Flora- en Faunawet in relatie tot het plangebied (soortenbescherming)

Door het Bureau Waardenburg bv is een onderzoek uitgevoerd in het kader van een 'Nee, tenzij'-toets en toetsing aan de Boswet. De belangrijkste bevindingen die betrekking hebben op het plangebied worden hieronder samengevat weergegeven.
Het volledige rapport 'Natuurtoets verbreding N226 ten noorden van Rijksweg A28, Amersfoort, Toetsing in het kader van de Flora- en faunawet en de ecologische Hoofdstructuur' d.d. 5 maart 2014, is als bijlage bij de toelichting van het bestemmingsplan Aansluiting Hertekop gevoegd.

Samenvatting
De conclusies zijn opgesteld op basis van de huidige ter beschikking staande kennis en inschattingen van deskundigen. In het plangebied zijn, exclusief broedvogels, 7 strikter beschermde diersoorten vastgesteld , daarnaast is van 2 strikter beschermde soorten aanwezigheid mogelijk. Voor geen van deze soorten hoeft ontheffing in het kader van de Flora- en faunawet te worden aangevraagd, mits mitigerende maatregelen worden toegepast.
Daarnaast komen diverse algemeen voorkomende beschermde soorten voor, specifiek grondgebonden zoogdieren, bijvoorbeeld ree. Dit zijn soorten waarvoor op grond van de geplande ontwikkeling vrijstelling geldt van de verbodsbepalingen. Ook voor deze soorten hoeft geen ontheffing te worden aangevraagd. Wel is de algemeen gelden zorgplicht (Artikel 2 Flora- en faunawet) van toepassing.

Mitigerende maatregelen
De geplande ingreep zal op basis van de resultaten van het onderzoek niet leiden tot wezenlijke aantasting van leefgebied van en significant negatieve effecten op de in en rond het plangebied aanwezige beschermde soorten.
De volgende maatregelen worden daarnaast aanbevolen om negatieve effecten op individuen te voorkomen en/of een bijdrage te leveren aan de gunstige staat van instandhouding van beschermde soorten en invulling te geven aan de zorgplicht.
Amfibieën, grondgebonden fauna: voorafgaand aan grondwerkzaamheden wordt aanbevolen alle dekkingbiedende structuren (boomstammen, takken, bladerhopen en dergelijke) handmatig te verwijderen en te controleren op aanwezigheid van (schuilende) dieren als egels en kikkers. Deze dienen direct te worden verplaatst naar geschikt leefgebied waar geen werkzaamheden plaatsvinden in de directe omgeving (hiervoor is geen ontheffing nodig).
Broedvogels: voor alle soorten broedende vogels (dus niet uitsluitend de aandachtsoorten van het onderzoek) geldt dat deze niet mogen worden verstoord. Aanbevolen wordt bomen en struiken te verwijderen buiten het broedseizoen, in de periode september tot begin maart. Indien in het broedseizoen verstorende werkzaamheden plaatsvinden, dient het plangebied vooraf gecontroleerd te worden op aanwezigheid van broedende vogels.

1.4.8 Archeologie en monumenten

Archeologisch waardevolle verwachtingsgebieden

De oostelijk gelegen strook langs de Arnhemseweg ligt in Archeologisch Waardevol Verwachtingsgebied 4 en heeft in voorliggend bestemmingsplan de dubbelbestemming "Waarde archeologie - 3" gekregen. Bij plangebieden groter dan 500 m² , waarbinnen bodemingrepen dieper dan 30 cm plaatsvinden, is voorafgaand archeologisch onderzoek noodzakelijk.

Advies
Het bevoegd gezag adviseert Inventariserend Veldonderzoek in de vorm van proefsleuven: ter plaatse van de parallelweg. Nadere afstemming over dit onderzoek dient plaats te vinden met het Centrum voor Archeologie van de gemeente Amersfoort.

Monumenten

De Monumentencommissie is op 15 december 2011 akkoord gegaan met de alternatieve situering van het ontsluitingsweggetje, en heeft zich uitgesproken voor het realiseren van een laanbeplanting aan weerszijden van de Arnhemseweg.

Aanpassingsvoorstel situering fietspad en ontsluitingsweggetje

In het aanpassingsvoorstel (zie verbeelding hierboven) is de uitkomst van het eerder gevoerde overleg met de gemeentelijke monumentencommissie en de RCE verwerkt. Op 13 mei heeft de gemeentelijke Commissie Ruimtelijke Kwaliteit (CRK) ingestemd met het voorstel.
De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) heeft overigens geen adviserende rol meer bij bestemmingsplannen (terugtredende overheid).

1.4.9 Bomen

De verbreding van de weg en de aanleg van het ontsluitingsweggetje aan de zuidzijde vragen de kap van bomen. Uit een Bomen Effect Analyse blijkt onder andere dat het bomenbestand gevarieerd is, zowel in soortendiversiteit als in leeftijdsopbouw. Een deel van de geïnventariseerde bomen staan op particulier terrein. Het betreft bomen op de percelen aan de Arnhemseweg 213 en 215, en bomen die staan in de bosstrook aan de oostzijde van de weg en op het terrein van het volkstuin complex. Bomen in de bosstrook aan de oostzijde maken onderdeel uit van bosplantsoen, dit zijn veelal bomen beheerd als hakhout, bomen met meervoudige stammen, bomen die spontaan als zaailing tot ontwikkeling zijn gekomen en niet beheerd zijn als solitaire straat- en of laanboom. Twee bomen staan bij de gemeente geregistreerd als ‘Monumentale boom’, categorie 1 boom. Het betreft 2 eiken met de nummers 135 en 36 welke overigens niet gekapt hoeven te worden en in de huidige situatie enigszins verscholen staan achter de bosplantsoenstrook bij de ingang van het volkstuinencomplex. In totaal moeten 148 bomen worden gekapt, waarvan er circa 14 moeten worden gekapt voor het verleggen van het fietspad naar de definitieve locatie.

1.4.10 Eindconclusie

Op grond van de hiervoor genoemde aspecten wordt geconcludeerd dat de aanleg van het fietspad aanvaarbaar is. De effecten voor de omgeving zijn gering en de wijziging leidt niet tot een onevenredige beperking van de gebruiksmogelijkheden van de aanliggende gronden en bebouwing.